Κτίρια που «γερνούν»
και ευκαιρίες που χάνονται
Αναδημοσίευση από την έντυπη εφημερίδα μας "ΧΑΪΔΑΡΙ η πόλη μας"
Της Κωνσταντίνα Χρονοπούλου*
Είναι κοινά αποδεκτό ότι οι δήμοι αντιμετωπίζουν διαχρονικά σοβαρό πρόβλημα υποχρηματοδότησης από το κράτος. Η κατάσταση αυτή επηρεάζει το σύνολο των δημοτικών λειτουργιών και, ασφαλώς, δεν αφήνει ανεπηρέαστο τον τομέα της σχολικής στέγασης, όπου καθημερινά φιλοξενούνται οι μαθητές της πόλης.
Το ζήτημα καθίσταται ακόμη πιο πιεστικό, καθώς σημαντικό μέρος των σχολικών κτιρίων παρουσιάζει έντονα σημάδια παλαιότητας και αυξανόμενες ανάγκες συντήρησης. Είναι επίσης σαφές ότι οι Κεντρικοί Αυτοτελείς Πόροι (ΚΑΠ) που αποδίδονται στους δήμους επαρκούν κυρίως για την κάλυψη βασικών λειτουργικών δαπανών.
Υπό αυτές τις συνθήκες, όταν η κρατική χρηματοδότηση αποδεικνύεται ανεπαρκής, κρίσιμη διέξοδος αποτελούν τα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα, όπως αυτά του ΕΣΠΑ και του Ταμείου Ανάκαμψης. Η αξιοποίηση αυτών των εργαλείων οφείλει να αποτελεί βασική προτεραιότητα για κάθε δήμο. Η συντήρηση και η ενεργειακή ή λειτουργική αναβάθμιση των σχολικών υποδομών δεν συνιστά πολυτέλεια, αλλά αναγκαία επένδυση για το μέλλον της τοπικής κοινωνίας.
Εφόσον ένας δήμος δεν αξιοποιεί διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία για την αναβάθμιση των σχολικών υποδομών - όπως τα προγράμματα «ΗΛΕΚΤΡΑ», «ΑΘΗΝΑ» και «ΦΟΙΒΟΣ» ή το Ταμείο Ανάκαμψης - τότε η υποχρηματοδότηση δεν μπορεί να αποτελεί τη μοναδική εξήγηση. Στην περίπτωση αυτή ανακύπτει σαφώς ζήτημα πολιτικής και διοικητικής ευθύνης. Όταν σημαντικοί ευρωπαϊκοί πόροι είναι διαθέσιμοι και δεν υποβάλλονται έγκαιρα προτάσεις χρηματοδότησης, η πόλη χάνει την ευκαιρία να εξασφαλίσει σύγχρονες και ασφαλείς σχολικές εγκαταστάσεις για τους μαθητές της.
Στο πλαίσιο αυτό, η διοίκηση του Βαγγέλη Ντηνιακού (2019–2023) προχώρησε στην υποβολή πρότασης για την ενεργειακή αναβάθμιση του κτιρίου του ΕΠΑΛ Χαϊδαρίου, καθώς και για την προμήθεια υλικοτεχνικού εξοπλισμού, με στόχο την αναβάθμισή του σε πρότυπη εκπαιδευτική μονάδα. Η χρηματοδότηση προέρχεται από το Ταμείο Ανάκαμψης και οι σχετικές εργασίες αναμένεται να ξεκινήσουν άμεσα. Παράλληλα, στο πλαίσιο του προγράμματος «ΗΛΕΚΤΡΑ», υποβλήθηκαν αιτήσεις χρηματοδότησης για την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων της Στέγης Πολιτισμού (πρώην ΝΕΛΕ), του 1ου Γυμνασίου, του 1ου Λυκείου και του 2ου Δημοτικού Σχολείου.
Αντιθέτως, μέχρι σήμερα οι παρεμβάσεις της σημερινής διοίκησης επικεντρώνονται κυρίως στην ανάδειξη της υποχρηματοδότησης από το κεντρικό κράτος. Η επισήμανση του προβλήματος είναι θεμιτή και αναγκαία, ωστόσο, εξίσου σημαντική είναι η ενεργή διεκδίκηση και αξιοποίηση διαθέσιμων χρηματοδοτικών εργαλείων, όπως έχουν πράξει και άλλοι δήμοι. Η διεκδίκηση πόρων αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της διοικητικής ευθύνης, ενώ η ουσιαστική πρόοδος αποτυπώνεται τελικά στην υλοποίηση έργων και στην αποτελεσματική απορρόφηση των διαθέσιμων κονδυλίων.
* Πολιτικός Μηχανικός, Αντιπρόεδρος Δημοτικού Συμβουλίου Δήμου Χαϊδαρίου, π. Αντιδήμαρχος Πολιτικής Προστασίας και π. Αντιδήμαρχος Συντήρησης Σχολικών-Δημοτικών Κτιρίων και Δημοτικών Βρεφονηπιακών Σταθμών.